Laatst kwam ik ergens een quote van Einstein tegen. Die man wordt zo vaak geciteerd dat het maar de vraag is of de woorden wel van hem afkomstig zijn, maar hoe dan ook; het zette me even aan het denken. “Everybody is a genius. But if you judge a fish by its ability to climb a tree, it will live its whole life believing that it is stupid.”

Dit zou je ongeveer kunnen vertalen als: Iedereen heeft een talent. Maar als je iemand voortdurend toetst op een onderwerp waar hij niet goed in is, dan geef je diegene door de slechte resultaten een groot minderwaardigheidsgevoel. En is dat niet een beetje wat wij soms doen in het primair onderwijs? Kinderen die prachtig kunnen zingen en ritmegevoel hebben, kinderen die schitterende tekeningen en schilderijen maken, sportieve kinderen, acterende kinderen. Je weet wat ik bedoel. Die jongens en meisjes hebben bar weinig aan hun talent als ze de overgang naar het volgende leerjaar of het voortgezet onderwijs maken. Onze groeiende toetscultuur is (van hogerhand?) afgestemd op vaardigheden op het gebied van rekenen, spelling en begrijpend lezen. Andere talenten worden beloond met complimenten, maar als er serieus getoetst wordt (bijvoorbeeld door middel van Van Bijsterveldts verplichte eindtoets) in het geheel genegeerd.

En dat doet me weer denken aan dat beroemde filmpje van topviolist Joshua Bell, een man die volle zaal na volle zaal trekt, maar die grotendeels genegeerd wordt als hij in zijn gewone kloffie en met een peperdure viool op een Amerikaans metrostation de moeilijkste muziekstukken speelt. Conclusie: we herkennen talent niet meer. Niet als de kans klein is dat we er onze economie mee kunnen spekken.

Gelukkig zijn er ook andere geluiden. Zoals het pleidooi van de Engelse hoogleraar onderwijskunde Robin Alexander. Hij zegt dat de nadruk op taal en rekenen in Engeland en de VS het onderwijs heeft geschaad en dat ‘een volwassen land als Nederland’ niet die route moet gaan volgen. Lees maar even mee:

“Nederland dreigt met zijn onderwijs de koers in te slaan waar Engeland en de Verenigde Staten na tien jaar juist weer van terug lijken te komen. Niet verstandig, oordeelt Robin Alexander, hoogleraar onderwijskunde in Cambridge. Er is ‘substantieel bewijs’ dat het Engelse en Amerikaanse beleid niet werkt.

Minister Van Bijsterveldt wil extra nadruk leggen op taal en rekenen, landelijk vastleggen welk niveau leerlingen daarin moeten halen, meer verplichte toetsen invoeren en streng toezien of scholen wel goed genoeg scoren. Dat is in grote lijnen dezelfde aanpak als waarvoor Engeland en de Verenigde Staten zo’n tien jaar geleden kozen. In die landen heeft die aanpak niet geleid tot het hogere prestatieniveau dat de politiek ermee nastreefde, zegt Alexander. “In feite heeft het de kwaliteit van het onderwijs in den brede geschaad.”

Alexander leidde een team van ruim zestig academici dat grootschalig onderzoek deed naar de staat van het Engelse basisonderwijs, de Cambridge Primary Review. De taal- en rekenprestaties lijken wel iets gestegen te zijn, stellen de onderzoekers vast. Maar het staat niet vast of de toetsen waarmee dat is vastgesteld betrouwbaar zijn. Intussen is de nadruk op taal en rekenen ten koste gegaan van andere vakken. Het Cambridge-onderzoek verscheen twee jaar geleden en werd door regering van toen genegeerd. Maar de regering-Cameron lijkt meer geneigd de koers bij te stellen. Ook in de Verenigde Staten is kritiek op het toetsregime. Obama’s minister van onderwijs zint op maatregelen om de stress onder leraren te verminderen die met die toetscultuur samenhangt.

Het is teleurstellend, stelt Cambridge-hoogleraar Alexander, dat ‘een volwassen land als Nederland’ Engeland en de Verenigde Staten nu achterna zou willen gaan.”

En we doen er allemaal aan mee, juffen en meesters van Nederland. De volgende keer dat een middelbare school de resultaten van het leerlingvolgsysteem van een leerling opvraagt, stuur ik een pakketje met perspectieftekeningen en het houten vogelhuisje dat het kind tijdens handvaardigheid heeft gemaakt.

Bron: Hanne Obbink, Trouw
Foto

8 Reacties op “Everybody Is A Genius”

  1. Kristel zegt:

    Dit schooljaar gaat bijna al mijn tijd op aan rekenen en taal, want op een achterstandsschool moet je achterstanden wegwerken en dat moet met taal en rekenen. Daarbij is er ook nog besloten dat wij meer uren gaan draaien met de kinderen. (om de achterstanden weg te werken;-) Dus hebben we een continurooster van half 9 tot kwart over 3. Ja tekenen, handvaardigheid, wereldoriëntatie we doen het wel, maar niet te veel!
    Dit soort berichten geven altijd een nog vreemder beeld van onze minister van onderwijs. Zij moet dit toch ook weten? Maar nee, wij gaan het toch gewoon doen zoals zij het wil! We moeten wel, want de inspectie houdt alles scherp in de gaten!
    Wanneer wordt er vanaf hogere hand nu eens echt kritisch gekeken naar de opbrengsten en gevolgen? Er moeten toch ook landen zijn die succes geboekt hebben door een bepaalde aanpak?!

  2. Theo 7/8 zegt:

    Zo uit het hart gegrepen!!
    Precies waar ik al tijden tegen aan loop, knots.
    Je zult niet goed zijn in … en dat je hele basisschoolperiode extra moeten oefenen, weer toetsen, meer oefenen. Kun je nog explicieter een kind duidelijk maken dat het een loser is?
    Je ziet tenslotte -helaas véél te laat, maar gelukkig eindelijk- dat de school, begeleiders en ouders in groep 7 of 8 eindelijk tot het inzicht komen dat hun vogeltje toch een mus is en geen valk.
    Jarenlang sufgebeukt door aparte groepshandelingsplannen ( weer een nieuw hot item), aparte programma’s, eigen leerlijnen, RT, en tenslotte de berustende bevrijding: ik kan niet zo goed … en mijn opvoeders vinden dat nu wel goed.

    In de kleutergroep ziet een beetje ervaren juf/meester al van 95 % van de kinderen waar het kind na het PO heen zal gaan. Dat was vroeger al zo en is nog steeds zo.
    Maar we hebben nu deze ridicule toetscultuur. Onderwijsmensen die gelegitimeerd door regering en inspectie hun experimenteerdrift op de hele schoolpopulatie botvieren en er trendanalyses op loslaten. Hoeveel talentvolle kinderen ( nee niet op taal/lees/rekengebied helaas) moeten er nog ondergesneeuwd raken. Misschien misvormd voor het leven?

    Ik ben het al vaak met je eens Frank, maar dit stuk is een verwoording van waar ik echt al jaren mee zit.
    Ik hoop dat de wal het schip zal keren. En dat ik dat nog in mijn carrière mag meemaken.
    Maar dat wordt wel opschieten geblazen want ik word 58 next week.

  3. Lisette zegt:

    Heb je de Cito Woordenschat al eens afgenomen in groep 3? Toetst de Cito Rekenen nu Rekenen of eigenlijk Begrijpend (Lezen) Luisteren? Bij de Cito Technisch Lezen moet uit drie antwoorden het juiste aangestreept worden, toetsen we dan lezen of spelling? Need I say more…

  4. Hanneke zegt:

    Prachtig stuk Frank en wat ben ik het ermee eens!! Ik schop al jaren tegen de toetsen. Laten we de kinderen goed observeren en PASSEND ONDERWIJS geven. Ik vind het ook zo zonde van de tijd al dat toetsen. In januari ben ik er bijna een maand mee bezig, zoveel verloren lestijd.

  5. ine zegt:

    Helemaal waar. Pas als kinderen aan de middelbare schooltijd beginnen worden ze geschat op hun waarde. Werken met je handen of werken met je hoofd. Kinderen werken op hun eigen niveau en komen met de mooiste zelfgemaakte zaken thuis zijn geweldig trots op zichzelf. De leerstof wordt op een totaal andere manier aangeboden. Zo kreeg mijn zoon, een kind die al jaren laag scoorde op de basisschool ,een boek van Ikea voor zijn neus. Hij mocht voor een bepaald bedrag zijn kamer opnieuw inrichten. Alles moest op schaal worden gemaakt en hij moest binnen het budget blijven. Daarna moest de kamer ook daadwerkelijk in het klein nagemaakt worden. Een pracht van een werkstukje werd het. Ineens begreep hij ook waar het over ging met al die centimeters en meters. ook Engels gaat anders. Dit wordt in de vorm van liedjes ( waarvan de tekst wordt besproken doorgenomen ) en er wordt een e-mail naar iemand in Engeland gestuurd.Ze hier ook aan via drama. Maatschappijleer wordt aangeboden door ze een fictief land te laten maken waarvan de econonie niet goed loopt. Wat komt er dan allemaal bij kijken. Zo kan ik nog wel even doorgaan. Omdat mijn zoon in een LWO klas zit is er veel meer tijd ruimte en aandacht voor het individuele kind. Ook voor de ouders trouwens. Wat jammer dat dit er bij ons steeds meer af gaat en je zo veel tijd kwijt bent met het bijven toetsen van kinderen in zaken waar ze niet zo goed in zijn en daar ook nog oeverloos over te moeten overleggen.

  6. Anja zegt:

    Stop de toetscultuur zou ik zeggen. Maar hoe? Misschien de reacties verzamelen en kijken of we een tegenbeweging op gang kunnen krijgen. In mijn groep toets ik wel… ik moet…, maar ik vertik het om de talenten van de kinderen buiten het rekenen, schrijven, lezen en spelling om niet te helpen ontwikkelen. En vooral het plezier dat kinderen daarin hebben hen te ontnemen. En is Van Bijsterveld abonnee op je blog? Kun je die geen gedwongen lid maken, zo hoort ze nog eens andere geluiden, die haar en haar staatssecretaris misschien tot inkeer brengen.

  7. Mirjam zegt:

    Op de school van onze kinderen wordt sinds kort volgens het concept van meervoudige intelligentie gewerkt. Vorig schooljaar is er in de bovenbouw-groepen al een beetje mee begonnen (o.a. met een geschiedenis project over de middeleeuwen.)
    Maandag j.l. heeft Marco Bastmeijer (http://www.vierkeerwijzer.nl/index.html) een heel boeiende lezing hierover gegeven. De kinderen zijn enthousiast, de leerkrachten zijn enthousiast, en nu dus ook de ouders.
    Heel fijn en verfrissend dat deze school bereid is om zo intensief naar de verschillende intelligentie’s en kwaliteiten van onze kinderen te willen kijken, en het lesprogramma daarop aan te passen. Onze kinderen hebben geen problemen met leren (ze zijn alleen snel afgeleid), maar ik ken er genoeg die met de meer “geijkte” manier van lesgeven niet uit de verf komen. Zij worden soms als “dom” bestempeld, terwijl ze op hun eigen manier juist vaak heel slim zijn. Fijn dat ook deze kinderen nu niet meer buiten de boot hoeven te vallen. Want wat maakt het uit of je linksom of rechtsom gaat, als je uiteindelijk hetzelfde (les)doel bereikt?

  8. Frank Jongbloed zegt:

    Ja, hoor. Laat dat maar weer aan mij over. Ben ik eens niet tijdig met terug reageren, staan er allemaal prachtige meningen hierboven. Bedankt, mensen! Dan ga ik nu opzoeken of het ‘terug reageren’ of ‘terugreageren’ is.

Reageer


+ acht = 13