[Gastcolumn 5 is verzorgd door Willy Weijdema, Communitymanager van de vakcommunity Nederlands. Hoe zinvol is het rooster zoals we dat nu hebben? Voor rechtstreeks contact w.h.weydema@planet.nl 

WEG MET HET ROOSTER!
Mijn kleinzoon van drie jaar zegt, dat hij maar zijn werk gaat. Zijn werk: dat is de kinderopvang.

‘s Morgens, tussen 8.30 en 9.00 uur wordt hij daar naartoe gebracht. Aan het eind van de dag, tussen 16.00 en 17.30 wordt hij weer opgehaald. Hij doet veel, op zo’n dag: spelen, eten, slapen, en hij leert er heel veel.

Nog een jaartje, dan is het afgelopen, dan gaat hij naar school. Dan begint het pas echt. Van 8.45 – 12.30. Van 13.30 – 15.00, behalve op woensdag en vrijdag, dan hoeft hij ’s middags niet naar ‘zijn werk’. Er moet dus veel geregeld worden. Overblijven, de naschoolse opvang: dat zijn weer andere instanties, in andere gebouwen. Er zijn veel lijsten, regels, roosters …

Als hij twaalf is, wordt het nog echter. Dan komt het voortgezet onderwijs. En dat is een organisatie! “Hoe laat moet jij morgen op school zijn?”

“Eh, half negen, o nee: we hebben morgen de eerste twee uur vrij.”

“Ben je nu al weer thuis?”

“Ja: Mevrouw Huppeldepup was ziek, en toen zei meneer Dinges dat zijn les ook verviel, dus toen mochten we naar huis.”

Op scholen voor voortgezet onderwijs heb je docenten, die eigenlijk nooit met leerlingen in aanraking komen. Ze zijn altijd bezig met: HET ROOSTER! In de zomervakantie hebben zij het het drukste: hoe krijgen we het rooster voor het komende schooljaar rond? Ze hebben daar computerprogramma’s voor en die zijn behoorlijk ingewikkeld. Ga maar na: je hebt minstens vier variabelen. Welke groep leerlingen zit op welk tijdstip in welk lokaal met welke docent? En al die variabelen hebben hun eigen wensen/kenmerken. De leerlingen kunnen niet te veel theorievakken achter elkaar hebben; niet elk lokaal is geschikt voor elk vak en een docent kan/wil niet alle vakken geven. Al die verschillende vakken, dat is ook zoiets. Krijgt wiskunde dit jaar meer uren, omdat de leerlingen zo slecht rekenen? Maar ze kunnen ook niet spellen, dus Nederlands wil ook meer uren! De balkanisering van het onderwijs, hoorde ik een onderwijskundige laatst zeggen … Maar we hadden het over HET ROOSTER.

Bijna 40 jaar heb ik in het onderwijs gewerkt, met heel veel plezier. Maar: wat kreeg ik een hekel aan die roosters!  Voor mij was de school werk. Daar ga je heen: van 8.00 – 17.00, nou ja: misschien ga je er wat vroeger heen, misschien ga je wat eerder naar huis en zit je ‘s avonds nog voor de volgende dag te werken.

Voor de leerlingen is de school ook werk. Daar ga je heen: van 8.30 – 15.00. Nou ja, misschien moet je wat later beginnen, omdat die puberbreinen om 8.30 nog niet optimaal functioneren, maar dan gaan ze ook later naar huis. Elke dag, vijf dagen in de week, altijd zelfde tijden. Regelmaat: dat is goed voor pubers …

Maar wat gebeurt er dan, van 8.30 – 15.00 uur of van 9.00 – 15.30? Veel: daar hebben scholen veel middelen voor: mediatheken, computerruimtes, praktijklokalen, sportfaciliteiten, ‘leslokalen’. Natuurlijk moet je dat ook organiseren, maar dat is een ander soort organisatie dan we nu doen met HET ROOSTER. Bijvoorbeeld: meerdere docenten zijn verantwoordelijk voor een groep leerlingen. Als een docent afwezig is om wat voor reden dan ook, – ziekte, of bezoek aan een studiedag, – kan een collega dat opvangen.

Het uitgangspunt is: iedereen is er altijd, op vaste tijden, zowel leerlingen als docenten. Het werk, zowel van docenten als leerlingen, gebeurt op school. Waar hebben we anders die mooie gebouwen voor?

Voorstellen in deze richting worden altijd onmiddellijk weggehoond: op school blijven wordt ophokplicht genoemd, grotere groepen leerlingen met meerdere docenten, docenten die uren schrijven: belachelijk! Ik vind dat we er best eens wat langer over kunnen nadenken.

Een reactie op “Gastcolumn 5 Weg met het Rooster!”

  1. Christien van Gool zegt:

    @Willy
    Mee eens dat het nu niet altijd ideaal is – zeker op middelbare scholen vallen er vaak uren uit (ik ken dat van mijn eigen kinderen nog wel). Maar zolang we met vakken werken, zie ik niet zo goed hoe we dit anders zouden moeten organiseren. Je wilt dan toe naar een systeem zoals dat op vmbo’s steeds meer wordt georganiseerd met grote groepen lln in één grote ruimte? Werkt dat echt denk je? Zijn er collega’s die hier positieve ervaringen mee hebben?

Reageer


+ vijf = 7