BLOG: de eindsprint 2

Vorige week ben ik gestart met een blogserie over de eindsprint naar een goed eindrapport. Ik heb het toen gehad over het maken van een haalbare planning…
Als die planning eenmaal gemaakt is, begint het echte werk. Voor de laatste toetsweek moeten vaak grote hoeveelheden leerstof worden geleerd én dus lange lappen tekst.
Veel leerlingen vinden het lastig om dat goed aan te pakken en ze weten ook niet zo goed hoe ze bijvoorbeeld een goede samenvatting kunnen maken van de leerstof.. Terwijl deze vorm van actief met de leerstof bezig zijn wel heel erg goed is.
Om uw leerlingen daarmee wat op weg te helpen hebben wij voor u een mentorles over het maken van een goede samenvatting.
Wellicht een idee om deze les in één van uw komende mentoruren te gebruiken?!

Mijn ervaring is dat leerlingen in eerste instantie denken dat een samenvatting maken alleen maar verschrikkelijk veel tijd kost. Maar als ze eenmaal weten hoe ze het moeten doen, vinden ze het juist heel erg prettig om met (zelfgemaakte) samenvattingen te werken…
Hopelijk ervaart u hetzelfde! Ik hoor het graag van u!

BLOG: De eindsprint 1

Langzaamaan komt het einde van het schooljaar in zicht. De meeste scholieren zijn inmiddels begonnen aan de laatste rapportperiode. Sommigen staan er goed voor, maar anderen moeten nog flink bikkelen om hun doelen te halen.
Wat we landelijk zien is dat veel leerlingen vanaf deze periode beginnen met een soort eindsprint, want nu moet het toch wel echt gaan gebeuren.

Natuurlijk kunt u daar, als begeleider ook een grote rol in spelen. U kunt hen namelijk helpen en ondersteunen bij die eindsprint. Daarom zal dit wekelijkse blog de komende weken in het teken staan van de eindsprint.

En omdat een goede eindsprint staat of valt bij een goede planning, is het handig om een (mentor)les te wijden aan 'Plan je eindsprint'. En het mooie is, zo'n mentorles is door Studiekring al kant en klaar voor u uitgewerkt.

Het lesplan vindt u hier en de bijbehorende werkbladen voor uw leerlingen treft u hier aan.

Misschien ook een idee om aan de slag te gaan met de Huiswerkplanner app. Die kunnen leerlingen gratis downloaden in de App Store en in de Google Play Store. De innovatieve app helpt leerlingen beter hun werk in te plannen!

De komende weken ontvangt u via deze blog onder andere ook lessen in woordjes leren, samenvattingen maken en andere studievaardigheden die van pas komen bij de eindsprint.

Onderzoek: Social media, apps, smartphones, kans of bedreiging?

Dit jaar stond de Nationale Onderwijsweek in het teken van ‘Beter Samen’.
'Beter Samen' slaat op het fenomeen dat leerprocessen zich niet alleen in het hoofd afspelen, maar ontstaan door voortdurende interactie met de sociale en culturele context.
'Beter Samen' gaat over onderwijs dat aansluit bij actualiteit. Hierbij zijn interactieve mogelijkheden zoals internet en educatieve apps wellicht van belang.
Studiekring grijpt het thema 'Beter samen' aan om te onderzoeken hoe onderwijsprofessionals aankijken tegen de relatie tussen (educatieve) apps en social media aan de ene kant en onderwijs aan de andere kant.
Vormen online ontwikkelingen, zoals apps en social media een bedreiging voor het onderwijs? Of ziet u juist kansen? Studiekring doet onderzoek naar deze ontwikkelingen. Uw mening als onderwijsprofessional is daarbij van essentieel belang.
Wij zijn benieuwd naar úw mening en vragen een paar minuten van uw tijd om deze enquête in te vullen.

Oei…faalangst…deel 3

En dan is er, na een grondige test, inderdaad vastgesteld dat uw leerling faalangst heeft…
Soms worden er binnen de school faalangstreductietrainingen gegeven, maar vaak ook gaan leerlingen hiervoor naar externe hulpverleners…

Voor u als begeleider/mentor is het goed om te weten wat er ongeveer gedaan wordt in deze faalangstreductietrainingen, zodat u daarop kunt inspelen bij de begeleiding van uw leerling. Daarom geef ik u vandaag een idee van de inhoud van faalangstreductietrainingen.
Natuurlijk weet u dat de trainingen erop zijn gericht om faalangst onder controle te krijgen en het zelfvertrouwen te vergroten.

 

Tijdens de training leren de leerlingen via oefeningen en rollenspellen negatieve gedachten om te zetten naar positieve gedachten. Om te gaan met hun angst, hun zelfvertrouwen te vergroten en op een positieve manier naar zichzelf te kijken.
Door oefenen leert de leerling een andere manier van denken, nieuwe dingen worden een uitdaging voor hem of haar, in plaats van een bedreiging.

Bij angst is het nuttig te achterhalen waarvoor een leerling nu precies bang is en wat voor gedachten hij hierover heeft.
En nu het toch over gedachten gaat, een veelgebruikte manier om te leren gedachten te ordenen is het G-denken, afkomstig uit de Rationele Emotieve Therapie (RET)…
Het schema hierbij kunt u hier vinden.

Vaak wordt er tijdens de cursussen ook veel gewerkt met muziek, beweging en drama.

Tegenwoordig wordt de mentor vaak wel betrokken bij de faalangstreductietrainingen door middel van een verslag na iedere training. Mocht dat in uw specifieke geval niet zo zijn, dan is het verstandig om wel te vragen om input van de FRT-trainer. U kunt dan in uw begeleiding beter aansluiten bij de trainingen. Niets zo verwarrend, maar ook frustrerend voor een leerling dan twee personen die allebei iets anders vertellen over hoe je moet omgaan met een probleem!

Stappenplannen

De herfstvakantie komt eraan en dat is een tijd dat veel scholieren werken aan bijvoorbeeld werkstukken en boekverslagen.
Het is voor veel leerlingen lastig om dat soort grote projecten efficiënt aan te pakken.


Ze kunnen de grote opdrachten nog niet helemaal overzien en ‘verzuipen’ dan soms.


Een handig stappenplan kan hen hierbij helpen. Natuurlijk kun je als docent zelf je eigen stappenplan in elkaar zetten. Maar u zou ook eens een kijkje kunnen nemen bij het lesmateriaal in de community.

Daar zijn voor allerhande soorten opdrachten stappenplannen te vinden! Er is zelfs een aparte rubriek voor het ProfielWerkStuk!
Past het niet helemaal in uw straatje? Dan kunt u het uiteraard aanpassen…


Mist u een stappenplan? Laat het weten, dan ga ik ermee aan de slag!

Vliegende start: leren leren!

De agenda's en Magister beginnen langzaamaan flink vol te lopen met toetsen, dus er is voor onze leerlingen behoorlijk wat (leer)werk aan de winkel… Maar veel leerlingen weten niet zo goed hoe ze nou het beste kunnen leren, en daar ligt dan weer een taak voor ons als studiebegeleiders; we kunnen hen verschillende leermethoden aanreiken.

Om te beginnen is het handig om de leerling zichzelf bewust te laten worden van zijn eigen leerstijl. Dat kan bijvoorbeeld met deze Leerstijltest van Kolb. Na het maken van deze test kunt u met de leerlingen de verschillende leerstijlen bespreken. Benadruk altijd dat geen enkele leerstijl goed of fout is! Hier vindt u een uitleg over de verschillende leerstijlen…

Leerwerk is er natuurlijk in soorten en maten: exacte vakken leer je anders dan grammatica en woordjes leren vergt een andere leerstrategie dan een grote lap tekst.
WRTS en andere online overhoorprogramma's zijn inmiddels bij veel leerlingen geliefd. De meeste leerlingen hebben met name moeite met het doorgronden van grote lappen tekst.
Bij het lesmateriaal in deze community vindt onder het kopje 'leermethoden' veel zinvolle oefeningen met verschillende leermanieren!

Succes!

Vliegende start: nu dan écht plannen!

De doelen zijn gesteld, de leerlingen hebben geleerd prioriteiten te stellen, en de hoeveelheid huiswerk begint inmiddels wat groter te worden.
Nu is het tijd om écht te gaan plannen!

Dat plannen kan op verschillende manieren:

in de agenda
laat leerlingen in hun agenda op elke pagina een verticale streep trekken. Voor de streep noteren zij wat er er die dag af moet zijn, ná de streep noteren ze wat ze die dag gaan doen.
Hetzelfde effect heeft de zogenaamde 'schoolplanner', algemeen verkrijgbaar. Ook 1blik
biedt dergelijke agenda's aan, zij bieden ook een online variant aan.

in een speciale huiswerkplanner
een voorbeeld daarvan vindt u bij lesmateriaal.

via de agenda van hun smartphone/tablet

via speciale apps
voorbeelden hiervan zijn Igenda, HuisWerk, Mijn huiswerk, allen te downloaden in de
bekende app stores. Let op, de apps zijn niet allemaal gratis!
Sinds kort heeft ook Studiekring een dergelijke plan-app, deze is momenteel alleen beschikbaar voor leerlingen van Studiekring, maar het is de bedoeling dat binnenkort ook anderen hiervan gebruik kunnen maken.


Een aantal regels bij het plannen:

– controleer altijd Magister voor de komende 2 weken
– leerwerk 3x leren!
– nooit twee vakken na elkaar inplannen die veel op elkaar lijken.
– zorg voor regelmatige afwisseling van leerwerk, maakwerk en ontspanning. Houd na 60
minuten werk een korte pauze van 10 minuutjes.

Het is heel verstandig om de leerlingen eerst te begeleiden en samen te plannen, alvorens de verantwoordelijkheid helemaal bij hen neer te leggen.
Daarna volgt een periode dat de leerlingen zelf plannen, maar dat de begeleider nog wel steeds meekijkt en waar nodig bijstuurt.

 

 

Opdracht Concreet Verwerken

Geschreven door Patricia Hendrikx

Concreet verwerken

Wanneer de leerstof concreet wordt verwerkt, probeert de leerling betekenis te geven aan de leerstof. De leerling probeert nieuwe informatie in verband te brengen met iets wat hij al eerder heeft gezien, gehoord, gelezen of ervaren. Daarnaast kan de leerling gebruik maken van zijn fantasie om de leerstof goed te verwerken. Deze studievaardigheid kan handig zijn om leerstof efficiënter te verwerken (d.wz. Het goed opslaan van de leerstof als het gemakkelijk kunnen terug halen uit het geheugen). Hoe meer oefening, des meer profijt zal de leerling hebben van deze methode.

 

Docenten gebruiken deze methode vaak tijdens de les om de stof te verduidelijken. Vooral voor leerlingen die vastlopen met de stof, is het prettig om voorbeelden te krijgen zodat een abstract begrip meer concreet wordt. Vooral bij het begrijpen van begrippen en berekeningen is het handig als de leerling leert om abstracte omschrijvingen concreet te maken.

 

Tijdens een mentoruur kunt u met leerlingen oefenen met concreet verwerken van abstracte begrippen.

 

Opdracht Concreet verwerken

 

 

Voor de begeleider:

Maak tijdens een mentoruur groepjes van elk 3 leerlingen. Laat de leerlingen in hun schoolboeken opzoek gaan naar abstracte begrippen. Vakken zoals onder andere Geschiedenis, Aardrijkskunde, Biologie, ANW hebben vaak achterin het hoofdstuk een begrippenlijst. Daarnaast is het interessant om in ieder geval één formule te gebruiken uit een Natuurkunde-, Wiskunde- of Scheikundeboek of een grammaticaregel bij Engels, Frans of Duits.

 

Voor de leerling:

Ieder van jullie groepje zal één of meerdere abstracte begrippen omschrijven voor de ander uit je groepje.

 

  • Kies een begrip, formule of grammaticaregel

  • Probeer meerdere manieren te denken om het begrip, de formule of regel uit te leggen en te omschrijven. Je kunt bijvoorbeeld denken aan:

    - voorbeelden gebruiken

    - schema's en/of tekeningen maken

    - een verhaal bedenken

    - informatie uit het nieuws en/of andere programma's gebruiken

 

  • Leg het begrip, de formule of de regel aan elkaar uit.
  • De andere groepsleden moeten erop letten dat de omschrijving en/of uitleg zo concreet mogelijk is. Abstracte omschrijvingen zoveel mogelijk vermijden.

  • Feedback geven. Hadden de andere groepsleden het anders omschreven of uitgelegd?

  • Wat werkt het beste om de leerstof concreet te verwerken?

Samenwerken

Geschreven door Patricia Hendrikx

Samenwerken

Leren samenwerken is voor de meeste leerlingen een uitdaging. Naast vakinhoudelijke kennis en studievaardigheden, wordt er bij samenwerkingsopdrachten een beroep gedaan op hun sociale vaardigheden. Leerlingen leren van elkaar door naar elkaar te luisteren (d.w.z. openstaan voor andere inzichten), elkaar te helpen en elkaar ruimte te geven. Daarnaast leren leerlingen goed met elkaar te communiceren.

 

Hoe kunt u uw leerling begeleiden bij het leren samenwerken?

Vorm tijdens een mentoruur groepjes van 4 of 5 leerlingen. De leerlingen krijgen een oefening in het samenwerken. Het gaat niet om de opdracht, maar om de samenwerking. Weten de leerlingen wat de opdracht is? Zijn taken en rollen verdeeld? Weten de leerlingen van elkaar hoe iedereen over het samenwerken denkt? Wat zijn de afspraken?, enz.

Allereerst krijgen de leerlingen de opdracht hun eigen ideeën, over wat samenwerking inhoudt, op te schrijven. Vervolgens moeten de leerlingen hun eigen ideeën uitbreiden door naar de mening van anderen te vragen.

Daarna wordt er aandacht besteed aan de opdracht. Met elkaar wordt er gekeken naar de opdracht. Is de opdracht op te splitsen in meerdere onderdelen? Wat moet er (per onderdeel) gedaan worden? Het is belangrijk dat de leerlingen naar elkaar leren luisteren. Ieder groepslid moet iets over de opdracht vertellen.

Vervolgens moeten de leerlingen met elkaar overleggen hoe de onderdelen van de opdracht worden verdeeld. Wie doet wat? Laat elk groepslid aan het woord. Iedereen moet aangeven waar zijn of haar voorkeur ligt. Alle wensen van de groepsleden moeten worden opgeschreven. Vervolgens moeten de taken worden verdeeld.

Daarna moet nagedacht worden over rollen binnen de groep.

  • Wie maakt de planning en houdt in de gaten of iedereen zich aan de planning houdt?

  • Wie bekijkt de uitwerkingen van opdracht? Wie controleert op spelfouten en wie op de inhoud)?

  • Wie richt zich op de vormgeving? Bijvoorbeeld het verzamelen van plaatjes, kiezen van een titel en een goed leesbaar lettertype, maken van een inhoudsopgave en bronvermelding, enz.?

  • Wie let er op hoe de samenwerking verloopt? Het is belangrijk dat de leerlingen duidelijke afspraken maken en dat iemand deze afspraken op papier zet en bewaakt.

 

U kunt zelf de inhoud van de samenwerkingsopdracht verzinnen en de onderstaande opdracht gebruiken om de leerlingen te begeleiden bij het leren samenwerken.

Samenwerkingsopdracht

Zelfkennis

Geschreven door Patricia Hendrikx

Wat zijn mijn kwaliteiten en aandachtspunten? Waar ben ik goed in? Waar heb ik moeite mee? Met het beantwoorden van de onderstaande vragen, kun je daar samen met de leerling misschien beter antwoord op krijgen. Heel goed om dit tijdens een mentoruur aan leerlingen uit te delen. Laat de leerlingen er met elkaar over in gesprek gaan. Dit zal de leerling mooie inzichten geven.

Opdracht Zelfkennis