Verval en verhang: een les

 

 

 

 

 

Gemaakt in Wikiwijs door Matthijs Admiraal. Met leerdoelen (!) en oefeningen met feedback.

Aan het eind van de opdracht:

  • Weet je wat verval is en hoe je het moet berekenen. 
  • Weet je wat verhang is en hoe je het moet berekenen. 
  • Kun je uitleggen aan de hand van het verval en verhang door welke reliëfvorm een rivier stroomt. 
  • Kun je uitleggen aan de hand van het verhang en de reliëfvorm welke werking een rivier heeft op het landschap.

De aarde: opnames college bij de Universiteit van Nederland bijwonen met korting?

Op dinsdagavond 16 februari is er een collegereeks van Arwen Deuss over de Aarde. 

Promo UvNL Arwen Deus.png

Met een speciale kortingscode (50%) op de toegangsprijs kun je deze avond de opnamen bij wonen. Iets voor jou? Samen met een aantal klasgenoten? Start van je PWS of PO? Of gewoon omdat het een CE onderwerp is? Of omdat je het gewoon leuk vindt om opnamen bij te wonen?Nieuwsgierig naar het gevoel hoe het is om een college bij te wonen?

Meer info en de korting vind je hier.

Wat weet je van klimaten of zeestromen?

Oefenen met orkanen, klimaat, zeestromen, windpatronen.....korte testjes met gebruik van animaties. Bovenbouw Havo - VWO.

Kijk hier voor de onderdelen.

Zonsverduistering 20 maart: hoe gaat dat ook alweer?

Vrijdag 20 maart is er vanaf 9.30 een gedeeltelijke zonsverduistering te zien boven Nederland. Dus als er weinig bewolking is kun je hem goed zien. Wellicht dat je net les hebt, bv aardrijkskunde, dan is het goed om te weten dat de volgende die je kunt zien pas weer in 2026 is ! Even de aandacht weg van de les en een echte les in de buitenlucht?
Andere delen van de wereld hebben een totale zonsverduistering, zoals je op het kaartje kunt zien.

In het onderstaande filmpje is te zien hoe dat ook al weer in zijn werk gaat, zo'n zonsverduistering. 

Pas op dat je niet zonder bescherming van een speciale bril gaat kijken!

Meer info over waar en hoe lang vind op deze site

Waterschaarste in de wereld

Een paar jaar geleden heb ik een webquest gemaakt bij de film Grand Canyon Adventure die toen draaide in het Omniversum in Den Haag. De webquest zelf is inmiddels niet meer online te vinden, dus - dacht ik- even kijken of ik die nog heb in mijn archief. Al doorbladerend bleek het nog steeds te passen bij het actuele onderwerp Waterschaarste. Het geheel heb ik aangepast en de links geactualiseerd voor zover dat nodig was. Geschikt voor onderbouw en bovenbouw. Passend bij Wereld, Aarde en domein A.

Hier staat de webquest

Snapje het ?

 

Uitlegfilmpjes over heel veel ak onderwerpen. Snap je :-)

Erosie, vulkanen, sedimentatie, aardbevingen, rivieren etc.
Snapput!

Ecologische ramp in beeld: droogvallen Aralmeer

Met behulp van satellietbeelden die in een time-lapse zijn gezet wordt in dit filmpje heel duidelijk dat er iets ergs aan de hand is. In dit deel de vroeger Soviet-Unie- en nu Kazachstan- Oezbekistan-  is irrigatielandbouw de schuldige. Te veel water werd en wordt afgetapt van de rivieren die de watervoorraad van het meer op peil zouden moeten houden.
Gevolg: een ecologisch ramp want de woestijn die dit opdrogen oplevert zorgt ook nog eens dat allerlei chemicaliën vrij komen en wegwaaien. Deze zaten op de akkers en zijn met het irrigatiewater meegevoerd naar het meer.

Op deze satellietbeelden kun je zelf de beelden verschuiven voor een dramatisch effect!

Wat als de aarde ‘hol’ zou zijn???

Zou je dan vallen? Hoe hard ga je dan? Hoe ver kom je?

Bergen verplaatsen door bliksem?

Wetenschappers hebben ontdekt dat de bliksem een belangrijke rol speelt in het vormgeven van iedere berg, doordat de bliksemstralen exploderen op de stenen toppen. image
Onderzoekers van de universiteit van Witwatersrand in Zuidafrika constateerden dat bliksemflitsen op de plaats waar ze de rotsen raken, deze gedeeltelijk doen smelten. Dit geeft de rots de gelegenheid om de huidige magnetische richting aan te nemen in plaats van de richting die ze had op het moment dat ze gevormd werd, miljoenen jaren geleden toen de continenten in een andere richting lagen ten opzichte van elkaar. 

Geograaf Jasper Knight zegt dat dit onderzoekers in staat stelt om met een kompas nauwkeurig aan te geven waar de bliksem is ingeslagen. Nadat ze ook bekeken hebben hoe rotsblokken in de omgeving van hun plaats zijn geraakt, zegt Knight dat het duidelijk is dat bergen zeer snel van vorm kunnen veranderen.

Bron: http://www.natureworldnews.com/articles/4460/20131015/south-africas-mountains-shaped-lightning-strikes.htm

Foto: Professor Jasper Knight

Tekst Johan Karels vrij naar Earthweek

Waarom worden er meer meisjes geboren na aardbeving?

Normaal is de verhouding jongens -meisjes 107-100 dwz er worden meer jongens geboren dan meisjes. Omdat jongens meer overlijden in het eerste jaar is er al snel een evenwicht.......jongens zijn in dat opzicht het 'zwakkere geslacht' .

Wat gebeurt er  wanneer er grote ramp plaatsvindt bv een aardbeving?

 

Allereerst is er een toename in de totale hoeveelheid geboorten, maar nog sterker: negen maanden later worden er minder jongens geboren! De precieze oorzaak hiervan is nog niet bekend, maar wat een rol kan spelen:

  • de moeder: in tijden van angst maakt de foetus een bepaald hormoon minder aan. Juist dat hormoon beschermt de ongeborene in de baarmoeder tegen de reacties van het lichaam van de moeder op deze vreemde indringer (baby). Hoe meer hormoon hoe beter de overlevingskans van de foetus. Jongens zijn als foetus al zwakker en  dus de kans voor hun om te overleven is normaal al lager maar zeker als ze ook nog eens minder van dat hormoon aanmaken. Kortom: meer miskramen bij jongens.
  • de vader: maakt in tijden van stress minder van het hormoon testosteron aan. Hierdoor wordt het aantal Y chromosomen (jongens) in zijn zaad minder en dus minder kans op een jongen.

Meer lezen? Hier staat het originele artikel (EN)

Foto: Japanse girlband AKB48, in Japan is het onderzoek gestart na de aardbeving van Tohoku in 2011.